Trưởng ban trọng tài Scotland họp khẩn và nỗ lực xoa dịu làn sóng phẫn nộ về VAR

Bóng đá Scotland đang rơi vào một phen hỗn loạn chưa từng thấy khi những tấm thẻ đỏ 'trên trời rơi xuống' liên tục xuất hiện. Đỉnh điểm là tình huống cầu thủ Oscar Priestman bị đuổi khỏi sân chỉ vì... trượt chân, hay những pha can thiệp khó hiểu từ phòng VAR khiến các đội bóng lớn như Celtic và Motherwell đồng loạt nổi đóa. Trước làn sóng chỉ trích dữ dội, Trưởng ban trọng tài Willie Collum đã phải triệu tập một cuộc họp khẩn cấp để xoa dịu dư luận.

Bối cảnh cuộc họp khẩn của Willie Collum với các đội bóng

Vào các ngày 20 và 21 tháng 3 năm 2026, Willie Collum đã triệu tập đại diện các câu lạc bộ tại Premiership để trực tiếp đối thoại về những sai sót hệ thống. Thay vì cải tổ nhân sự, cơ quan quản lý trọng tài SFA tập trung vào việc gia tăng sự rõ ràng trong điều hành bằng cách công khai âm thanh phòng VAR nhằm xoa dịu làn sóng phẫn nộ đang dâng cao.

Cần gia tăng sự rõ ràng cho các án phạt của tổ trọng tài

Sai sót hệ thống từ trận đấu của Motherwell và Hamilton

Sự phản đối từ các câu lạc bộ bắt nguồn từ chuỗi quyết định thiếu thuyết phục trong trận đấu giữa Hamilton và Motherwell ngày 14/03/2026. Tại đây, trọng tài đã rút hai án phạt đuổi khỏi sân trực tiếp cho Liam Gordon và Oscar Priestman, làm dấy lên nghi vấn về việc lạm dụng công nghệ VAR.

Cụ thể, Liam Gordon phải rời sân sớm dù băng ghi hình cho thấy anh đã chạm bóng trước trong pha tranh chấp. Trong khi đó, Oscar Priestman nhận thẻ đỏ sau một tình huống trượt chân dẫn đến va chạm vô tình, nhưng tổ VAR vẫn xác nhận đây là lỗi nguy hiểm. Cựu trọng tài FIFA Keith Hackett nhận định trọng tài VAR Steven McLean đã sai lầm khi can thiệp vào những pha bóng này. Ông khẳng định những quyết định trên, bao gồm cả các sự cố trong trận Aberdeen thắng Motherwell 2-0 trong tháng 2, đã vi phạm nguyên tắc "lỗi rõ ràng và hiển nhiên" của IFAB.

Phản ứng trước các sai sót, Motherwell đã gửi đơn kháng cáo và ra thông cáo chính thức cáo buộc VAR vi phạm tiêu chí kỹ thuật. Sự việc dẫn đến buổi làm việc cấp bách giữa Willie Collum và đại diện các đội bóng vào ngày 21/03/2026 để thảo luận về lộ trình chuẩn hóa công tác trọng tài. Phiên điều trần kháng cáo cho Gordon và Priestman được ấn định vào ngày 20-21/03/2026, đây được xem là cột mốc quan trọng để đánh giá tính minh bạch của Ban trọng tài SFA trong giai đoạn tới.

Những tấm thẻ đỏ của Auston Trusty và các quyết định khó hiểu từ John Beaton

Trận gặp Hibernian hồi tháng 2/2026 đánh dấu một trong những khoảnh khắc gây tranh cãi nhất sự nghiệp của Auston Trusty khi anh nhận thẻ đỏ trực tiếp sau sự can thiệp từ VAR. Ban đầu, trọng tài điều khiển trận đấu Matthew MacDermid chỉ rút thẻ vàng cảnh cáo trung vệ người Mỹ, nhưng VAR Grant Irvine đã yêu cầu xem lại tình huống trên màn hình ngoài đường biên. Sau khi trực tiếp kiểm tra lại băng hình, MacDermid quyết định nâng cấp án phạt lên thẻ đỏ, khiến Celtic rơi vào thế thiếu người đầy bất lợi.

Trước đó, Trusty cũng từng bị tước quyền thi đấu trong trận hòa với Hearts vì lỗi ngăn cản cơ hội ghi bàn rõ ràng (DOGSO). Mặc dù phía Celtic đã nỗ lực thực hiện các biện pháp pháp lý để bảo vệ cầu thủ, nhưng đơn kháng cáo đã bị Hiệp hội Bóng đá Scotland (SFA) chính thức bác bỏ vào ngày 27/01/2026. Quyết định này đồng nghĩa với việc án treo giò 3 trận dành cho Trusty được giữ nguyên, tạo ra một làn sóng phản đối mạnh mẽ về tính nhất quán trong các quyết định kỷ luật tại giải đấu.

Những tấm thẻ đỏ khó hiểu của trọng tài 

Công tác trọng tài và VAR tại Scotland đang chịu nhiều áp lực, điển hình là trường hợp của trọng tài John Beaton, người từng rút tới 3 thẻ đỏ trong một trận đấu tại Pittodrie vào tháng 2/2026. Beaton cũng là tâm điểm của sự chỉ trích khi mất tới 3 phút xem VAR để thổi phạt đền lỗi chạm tay của Dujon Sterling trong trận Derby, hay việc truất quyền thi đấu của cầu thủ Lingello bên phía Motherwell vào ngày 14/03/2026 sau khi tham khảo công nghệ này. Những sự kiện liên tiếp liên quan đến các trọng tài như Matthew MacDermid hay John Beaton cho thấy tiêu chuẩn điều hành trận đấu đang trở thành vấn đề nóng tại giải quốc nội.

Tương lai của công nghệ VAR và những quy định mới từ IFAB

Để giải quyết cuộc khủng hoảng niềm tin, Hội đồng trọng tài SFA đã thiết lập chương trình "VAR Review" hàng tháng trên Sky Sports do Willie Collum và Gordon Duncan dẫn dắt. Đây là bước đi chiến lược nhằm giải trình những pha bóng còn ý kiến trái chiều, điển hình như việc VAR Steven McLean hủy bàn thắng của Lennon Miller dù trọng tài chính đã công nhận trên sân. SFA cũng cam kết tăng sự rõ ràng trong vận hành bằng cách công bố âm thanh hội thoại giữa trọng tài và phòng VAR, giúp công chúng hiểu rõ logic đằng sau mỗi quyết định thay vì chỉ nhìn kết quả cuối cùng.

Nền bóng đá tại quốc gia này cũng đang chuẩn bị thích nghi với các sửa đổi từ hội nghị AGM lần thứ 140 của IFAB tại Wales vào ngày 01/03/2026. Những thay đổi này tập trung vào việc cải thiện hành vi cầu thủ và hiệu suất trận đấu thông qua các quy định cụ thể:

• Can thiệp thẻ vàng: VAR được phép can thiệp vào những trường hợp thẻ vàng thứ hai nếu có sai lệch nghiêm trọng về nhận định.

• Kỷ luật hành vi: Thắt chặt hình phạt đối với hành vi vây quanh trọng tài để gây áp lực.

• Chống lãng phí thời gian: Áp dụng các phương pháp đếm thời gian thực tế để hạn chế tình trạng trì hoãn trận đấu.

Về mặt nhân sự, đội ngũ trọng tài đang có sự chuyển giao khi John Beaton rời danh sách trọng tài FIFA quốc tế năm 2026 nhưng vẫn tiếp tục điều hành tại giải nội địa. Sự thay đổi này, kết hợp với các quy định mới từ IFAB, được kỳ vọng sẽ tạo ra tiêu chuẩn điều hành nhất quán và chuyên nghiệp hơn cho giải đấu trong tương lai.

Có thể bạn quan tâm:

• Lý do FIFA bị chỉ trích vì nương tay và không mạnh tay trừng phạt Israel
• Huyền thoại MU bất bình vì Maguire nhận thẻ đỏ trong trận hòa Bournemouth
• Man Utd phẫn nộ với những quyết định thổi phạt đền khó hiểu của trọng tài