Arteta mất Gabriel trong giai đoạn căng thẳng nhất mùa giải

Gabriel phải rời sân ở trận giao hữu giữa Brazil và Senegal sau hơn một giờ thi đấu. Qua hình ảnh từ truyền hình và các phóng viên, có thể thấy anh ôm vùng đùi trái trước khi được thay ra. Kết luận ban đầu cho biết trung vệ này gặp vấn đề ở nhóm cơ đùi, khiến Arsenal phải tổ chức thêm một buổi kiểm tra vào thứ Tư tuần tới để xác định rõ mức độ và thời gian hồi phục. Mikel Arteta xem đây là tổn thất rất lớn, đồng thời thừa nhận “Pháo thủ” cần chuẩn bị nhiều phương án thay thế trong bối cảnh lịch thi đấu ngày càng dày đặc.

Gabriel chấn thương đùi khi tập trung cùng đội tuyển Brazil.

Việc Gabriel vắng mặt đến đúng lúc Arsenal bước vào giai đoạn then chốt của mùa giải. Từ nay đến hết tháng 12, đội bóng thành London phải chơi 11 trận ở Ngoại hạng Anh, Champions League và Cup Liên đoàn, trong đó có chuỗi ba trận lớn liên tiếp gặp Tottenham, Bayern Munich và Chelsea. Mất đi một trong hai trung vệ ổn định nhất, đoàn quân của Arteta không chỉ phải thay người mà còn buộc điều chỉnh cả cách vận hành hàng thủ.

Trận đầu tiên Gabriel có thể bỏ lỡ là derby Bắc London trên sân Emirates ngày 23/11. Đây luôn là trận đấu Arteta đặc biệt coi trọng, không chỉ vì tính chất đối đầu mà còn bởi ảnh hưởng tâm lý trong cuộc đua vô địch. Ba ngày sau, Arsenal tiếp Bayern Munich trong cuộc đua giành ngôi đầu bảng Champions League. Cuối tháng, họ hành quân đến Stamford Bridge, nơi từng gặp rất nhiều khó khăn ngay cả khi lực lượng đầy đủ.

Trong tháng 12, Arsenal sẽ chạm trán Brentford, Aston Villa, Club Brugge và Wolves. Những trận này thường đòi hỏi va chạm mạnh cùng sự tập trung cao độ, nhất là hai chuyến làm khách đến Villa Park và Goodison Park. Cuối tháng, đội bóng của Arteta đá tứ kết Cup Liên đoàn với Crystal Palace, rồi lần lượt gặp Brighton và Aston Villa trên sân nhà. Nếu thời gian hồi phục của Gabriel kéo dài, anh có thể chỉ trở lại vào đầu năm mới.

Trong ba mùa gần đây, Gabriel còn là trung vệ mang lại nhiều bàn thắng trực tiếp cho Arsenal nhờ khả năng không chiến nổi bật và sự hiện diện mạnh mẽ trong vòng cấm. Anh đã ghi 18 bàn tại Ngoại hạng Anh từ năm 2020 đến nay, nhiều nhất trong số các hậu vệ ở giải đấu trong cùng giai đoạn. Phần lớn những pha lập công đó xuất hiện ở những thời điểm Arsenal gặp bế tắc, như cú đánh đầu ấn định chiến thắng 2-1 trước Newcastle mùa này.

Trong bốn mùa gần đây, Gabriel hiếm khi phải nghỉ dài hạn. Trung vệ người Brazil thường xuyên ra sân hơn 40 trận mỗi mùa và gần như không bỏ lỡ những trận quan trọng tại Ngoại hạng Anh dưới thời Arteta. Khả năng duy trì cường độ cao, tranh chấp trong không gian hẹp và khóa các hướng tấn công trung lộ giúp Gabriel trở thành một trong những trụ cột để Arteta xây dựng hệ thống phòng ngự. Dù Saliba được đánh giá nổi bật hơn nhờ lối chơi điềm tĩnh, vai trò của Gabriel trong cấu trúc phòng ngự vẫn vô cùng quan trọng.

Gabriel từng chấn thương cuối mùa giải năm ngoái, khiến Arsenal hụt hơi trong cuộc đua vô địch.

Sự ổn định của cặp trung vệ Saliba – Gabriel giúp Arsenal có thể pressing tầm cao mà không quá lo hở khoảng trống phía sau tuyến tiền vệ. Gabriel đảm nhiệm việc bọc lót khi hậu vệ cánh trái bó vào trung lộ, đồng thời tranh chấp các đường bóng dài hướng đến tiền đạo đối phương. Khi Arsenal dâng đội hình lên cao, anh là mắt xích then chốt để chống phản công nhanh. Không có Gabriel, Arteta phải điều chỉnh lại cả khối đội hình để tránh đặt Saliba vào tình thế phải gánh hai nhiệm vụ cùng lúc.

Arsenal từng rơi vào hoàn cảnh tương tự mùa trước, khi Gabriel chấn thương ở giai đoạn cuối mùa. Khi ấy, “Pháo thủ” đánh mất sự chắc chắn dù Mosquera và Kiwior vẫn hoàn thành nhiệm vụ ở mức chấp nhận được. Sự thiếu đồng bộ trong các pha chuyển trạng thái khiến Arsenal bị khai thác ở những trận quan trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc đua cuối mùa. Điều đó khiến Arteta phải thận trọng hơn với lần vắng mặt này của Gabriel.

Nỗi lo càng tăng khi Arsenal đang có danh sách chấn thương khá dài. “Pháo thủ” hiện không có Martin Odegaard, Viktor Gyokeres, Kai Havertz, Gabriel Jesus, Noni Madueke, Gabriel Martinelli, Thomas Partey và Jurrien Timber. Việc thiếu hụt nhân sự kéo dài ở hàng công buộc Arteta phải xoay tua liên tục, đồng thời tạo thêm áp lực lên hàng thủ vì đội bóng thường không có điều kiện kiểm soát trận đấu như khi lực lượng đầy đủ. Trong bối cảnh Arsenal bão chấn thương, mọi phương án nhân sự đều trở nên quan trọng hơn bao giờ hết.

Trong tình thế đó, việc chọn người thay Gabriel trở thành bài toán lớn với Arteta. Cristhian Mosquera là phương án an toàn hơn nhờ kinh nghiệm thi đấu từ đầu mùa. Trung vệ người Tây Ban Nha chơi mạnh mẽ, đọc tình huống tốt và góp phần vào tám trận giữ sạch lưới. Tuy nhiên, việc chuyển từ vị trí lệch phải quen thuộc sang đá lệch trái khiến Mosquera phải dùng chân không thuận khi thoát pressing, nhất là trong các trận có nhịp độ cao như gặp Tottenham hay Bayern Munich. Đây cũng là lý do Arsenal phải đặc biệt dè chừng trước cú sốc chấn thương lớn trước trận derby với Tottenham.

Piero Hincapie sở hữu những phẩm chất phù hợp hơn với vai trò của Gabriel. Anh thuận chân trái, nhanh, giữ vị trí tốt và từng chơi trong hệ thống ba trung vệ tại Bayer Leverkusen. Tuy vậy, kinh nghiệm thi đấu ở Ngoại hạng Anh của Hincapie vẫn còn hạn chế. Sau năm trận ra sân từ đầu mùa và quãng thời gian điều trị chấn thương háng, trung vệ này chưa có đủ thời gian để bắt nhịp hoàn toàn với cường độ thi đấu và những trận cầu giàu áp lực. Arteta vẫn đánh giá cao Hincapie, nhưng khó có thể tung anh vào derby ngay lập tức.

Một phương án khác là kéo Riccardo Calafiori vào đá trung vệ và sử dụng Myles Lewis-Skelly ở hành lang trái. Arteta từng thử cách này trong vài trận nhỏ, nhưng chưa dùng ở một trận cầu lớn. Lý do là việc thay đổi cùng lúc hai vị trí sẽ buộc Arsenal điều chỉnh cả cơ chế tấn công biên trái, nơi Martinelli, Leandro Trossard hay Jesus thường xuyên luân phiên. Khi hàng công đang thiếu người, việc xáo trộn cấu trúc khu vực này tiềm ẩn không ít rủi ro.

Câu hỏi lớn hơn là Arsenal sẽ thay đổi chiến thuật thế nào trong lúc chờ Gabriel trở lại. Mùa này, Arteta ưu tiên triển khai bóng từ tuyến dưới bằng hai trung vệ đứng giãn rộng và Declan Rice lùi xuống giữa để làm điểm phát bóng. Khi Gabriel không có mặt, khả năng luân chuyển bóng sang cánh trái sẽ giảm đi, buộc Arsenal phải nghiêng nhiều hơn sang phải. Điều đó có thể khiến đội hình mất cân bằng và dễ bị đối thủ bắt bài.

Gabriel đánh đầu ghi bàn, mang về ba điểm cho Arsenal trong chuyến làm khách trên sân Newcastle vào đầu mùa.

Arsenal cũng có thể phải giảm cường độ pressing tầm cao hoặc thay đổi cấu trúc pressing theo từng giai đoạn. Khi họ dâng người quá cao mà không có Gabriel hỗ trợ thu hồi bóng hai, khoảng trống sau lưng hàng tiền vệ sẽ trở thành điểm yếu. Cách tiếp cận hợp lý hơn là pressing theo từng khối thay vì dồn dập từ đầu trận, để Mosquera hoặc Hincapie không bị cô lập khi đối thủ chuyền vượt tuyến.

Dù vậy, sự vắng mặt này không hoàn toàn chỉ mang đến bất lợi. Arsenal có lợi thế được chơi nhiều trận lớn trên sân nhà, qua đó giảm áp lực di chuyển và đảm bảo chất lượng mặt sân. Phong độ của Saliba từ đầu mùa vẫn ổn định, khả năng bọc lót và đọc tình huống của anh có thể san sẻ phần nào gánh nặng cho trung vệ thay thế. Bộ đôi Rice – Zubimendi hoặc Rice – Merino cũng sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc che chắn trước hàng thủ.

Lịch thi đấu của Arsenal tuy nặng nhưng vẫn có những khoảng đủ để Arteta xoay tua hợp lý. Các trận gặp Brentford, Wolves hay Brighton không có cường độ cao như derby hoặc cuộc đối đầu với Bayern. Đây có thể là cơ hội để Hincapie hoặc Mosquera bắt nhịp dần với đội bóng. Nếu Arsenal vượt qua hai tuần đầu tiên mà không đánh rơi quá nhiều điểm, áp lực lên hàng phòng ngự sẽ giảm đi đáng kể.

Cả ban huấn luyện lẫn người hâm mộ Arsenal đều hiểu rằng giai đoạn cuối năm mang tính bản lề. Nhiều mùa gần đây, đội bóng của Arteta thường gặp khó khi lịch thi đấu dồn dập. Giữ được sự ổn định trong lúc thiếu trụ cột là yếu tố quyết định ở cuộc đua vô địch. Gabriel không chỉ là một trung vệ giỏi, anh còn là điểm tựa tinh thần và là cầu thủ hiếm khi mắc sai lầm ở các trận cầu lớn. Việc không có anh trong tối đa 11 trận buộc Arsenal phải chứng minh chiều sâu đội hình đủ để duy trì tham vọng.

Kết quả kiểm tra vào thứ Tư sẽ giúp Arteta xác định rõ hơn thời điểm Gabriel trở lại. Nếu không có diễn biến xấu, trung vệ người Brazil có thể tái xuất vào đầu tháng 1. Tuy nhiên, quá trình hồi phục chấn thương đùi luôn cần sự thận trọng, nhất là với những cầu thủ thi đấu với cường độ cao. Arsenal vì thế hy vọng sẽ xử lý chấn thương này an toàn, tránh nguy cơ tái phát khiến Gabriel phải nghỉ dài hơn.

Trong lúc chờ Gabriel trở lại, bài toán phòng ngự của Arsenal phụ thuộc vào khả năng thích nghi nhanh của Mosquera và Hincapie, sự ổn định của Saliba cùng năng lực điều chỉnh chiến thuật của Arteta. Kết quả trong bốn tuần tới sẽ cho thấy đội bóng này có đủ bản lĩnh để giữ thế “cầm cờ” trong cuộc đua hay không, nhất là khi họ phải đối mặt với nhiều thử thách cả về nhân sự lẫn lịch thi đấu.

Gabriel Magalhaes được xem là "Quái vật" trên không của Arsenal, nên việc anh vắng mặt chắc chắn để lại khoảng trống rất lớn ở hàng thủ.

•