Calum McFarlane: Người gánh hy vọng cứu Chelsea trong một tháng

Tháng Giêng vừa qua, McFarlane, khi đó đang là huấn luyện viên trưởng đội U21, đã phải gánh vác đội một trong hai trận sau sự ra đi của Enzo Maresca vào ngày đầu năm mới. Một trận hòa quả cảm 1-1 trước Man City và thất bại cay đắng 1-2 trước Fulham bốn ngày sau đó đã khiến Chelsea trượt dài từ vị trí thứ 5 xuống thứ 8 trên bảng xếp hạng Ngoại hạng Anh, văng khỏi top 5 (nhóm dự Champions League) với khoảng cách 2 điểm khi mùa giải vẫn còn gần một nửa chặng đường.

Tuy nhiên, nhiệm kỳ đầu tiên của ông vốn dĩ chỉ là một cơn gió thoảng. Ngay từ thời điểm McFarlane bước vào phòng họp báo đầu tiên hôm mùng 2 tháng Một, Liam Rosenior đã được nhắm đến như một ứng cử viên sáng giá để kế nhiệm Maresca. Và khi Chelsea gục ngã trước Fulham vào thứ Tư tuần sau, Rosenior đã chính thức rời ghế thuyền trưởng tại câu lạc bộ "sân sau" Strasbourg để được công bố là thuyền trưởng dài hạn của The Blues. Ông thậm chí đã dự khán trận đấu tại sân Craven Cottage bên cạnh đồng sở hữu Behdad Eghbali.

Giờ đây, vòng quay số phận lại đưa McFarlane trở lại vị trí dẫn dắt đội bóng cho đến cuối mùa giải, sau khi triều đại ngắn ngủi và thảm họa của Rosenior chính thức khép lại bằng quyết định sa thải vào thứ Tư tuần trước. Trước mắt McFarlane là bốn trận đấu tại Ngoại hạng Anh, nơi Chelsea cần một phép màu thực sự để chen chân vào nhóm dự cúp châu Âu mùa tới. 

McFarlane ăn mừng trong lần cầm hoà Man City hồi đầu năm nay.

Từ một cái tên vô danh được bổ sung vào ban huấn luyện của Rosenior sau chuỗi ngày tạm quyền, McFarlane giờ đây phải gồng gánh trọng trách cứu vớt một mùa giải đang đứng bên bờ vực vứt đi của Chelsea.

"Tôi biết mọi thứ dạo gần đây rất khó khăn, nhưng trong năm nay, chúng tôi đã có những trận đấu hay, những màn trình diễn tốt trước các đối thủ hàng đầu," McFarlane chia sẻ. "Niềm tin vẫn còn đó. Chúng tôi có thể xoay chuyển tình thế và đưa mùa giải trở lại quỹ đạo."

Calum McFarlane là ai?

Hồ sơ huấn luyện của McFarlane bắt đầu từ những đội bóng nghiệp dư như Croydon và Whyteleafe ở vùng đông nam nước Anh, cùng Học viện Kinetic ở London, trước khi ông cập bến học viện của Man City vào năm 2020. Từ đó, ông chuyển sang Southampton vào năm 2023, dẫn dắt đội U18 và sau đó là U21, rồi mới gia nhập hệ thống đào tạo trẻ của Chelsea vào năm ngoái.

Chiến lược gia 38 tuổi ban đầu đảm nhận vai trò trợ lý ở đội U21 trước khi được đôn lên làm huấn luyện viên trưởng sau khi Filipe Coelho rời đi để gia nhập đội ngũ của Rosenior tại Strasbourg vào mùa hè năm ngoái. Như đã nhắc đến, sau chuỗi ngày tạm quyền đội một vào tháng Giêng, McFarlane đã được thăng chức lên làm trợ lý đội một dưới thời Rosenior.

Sự nghiệp của McFarlane từng đan chéo với một số nhân vật cộm cán hiện tại của Chelsea trước khi ông đặt chân đến Cobham. Quãng thời gian ông làm việc tại Man City có sự trùng lặp với Joe Shields - đồng Giám đốc Tuyển trạch và Tài năng của Chelsea hiện tại. Shields từng cống hiến tại sân Etihad từ 2013 đến 2022.

McFarlane cũng có một mối quan hệ tâm giao lâu năm với Harry Hudson, người vừa gia nhập đội ngũ huấn luyện U18 của Chelsea vào mùa hè năm ngoái. Cặp bài trùng này từng sát cánh tại Croydon, Whyteleafe và Học viện Kinetic. Hudson chính là một trong những thành viên thuộc ban huấn luyện của McFarlane trong giai đoạn ông tạm quyền đội một. Sau đó, Hudson đã được đôn lên làm huấn luyện viên trưởng U21 để thế chỗ khi người bạn thân rời đi để phò tá Rosenior.

Enzo Fernandez một lần nữa toả sáng dưới sự chỉ đạo của McFarlane.

Những di sản từ hai trận tạm quyền hồi tháng Giêng

Hai trận đấu là một mẫu thử quá nhỏ để đưa ra bất kỳ kết luận chính xác nào về triết lý chiến thuật của McFarlane. Trong buổi họp báo hôm thứ Sáu, ông cũng kín bưng về việc liệu người hâm mộ có được chứng kiến một Chelsea lột xác so với 4 tháng dưới thời Rosenior hay không.

"Tôi có một mối quan hệ cực tốt với các cầu thủ," McFarlane nhấn mạnh. "Quy trình làm việc của chúng tôi vẫn sẽ giống như lần tôi tạm quyền trước đây, và tôi sẽ làm việc theo cách mà tôi hiểu rõ nhất. Tất cả mọi người đã sẵn sàng cho trận đấu Chủ nhật tới."

Các nguồn tin thân cận với phòng thay đồ Chelsea cho biết McFarlane rất được lòng các học trò và được đánh giá cao về chuyên môn. Ông từng nhận được cơn mưa lời khen sau trận hòa 1-1 trước Man City tại chảo lửa Etihad vào ngày 4/1, với bàn gỡ hòa ở những phút bù giờ của Enzo Fernandez.

Trong trận đấu đó, những quyết định điều chỉnh chiến thuật của ông nhằm cứu vãn thế trận sau khi bị Tijjani Reijnders chọc thủng lưới cuối hiệp một đã phát huy tác dụng. Việc tung Andrey Santos vào sân ngay đầu hiệp hai cùng sự chuyển đổi sang lối đá pressing cực kỳ rát đã giúp Chelsea kiểm soát lại tuyến giữa, trong khi sự xuất hiện của tiền đạo Liam Delap sau phút 60 đã bổ sung đáng kể sức tấn công.

Sau tiếng còi mãn cuộc, chính đội trưởng Reece James đã đích thân đẩy McFarlane về phía khu vực dành cho cổ động viên đội khách để tri ân những tràng pháo tay tán thưởng.

Chuyến làm khách trước Fulham vài ngày sau đó diễn ra bớt suôn sẻ hơn, nhưng ông có lý do để bào chữa. Tấm thẻ đỏ tai hại của Marc Cucurella sau pha phạm lỗi trong thế chốt chặn cuối cùng ngay phút 22 đã đẩy Chelsea vào thế thiếu người. Dù Delap nỗ lực gỡ hòa trong hiệp hai, bàn thắng muộn của Harry Wilson đã giữ lại ba điểm cho đội chủ nhà. Tuy nhiên, bất chấp thất bại, Chelsea vẫn thể hiện được sự gan lỳ và tính tổ chức tương đối tốt, chắc chắn là tốt hơn rất nhiều so với những trận đấu khác ở mùa giải này khi họ phải chơi thiếu người.

Trong cả hai trận đấu dưới thời McFarlane, các cầu thủ Chelsea đều cho thấy tính kỷ luật trong phòng ngự và nguồn năng lượng dồi dào khi pressing ở một phần ba cuối sân đối phương. Dẫu vậy, những căn bệnh kinh niên vẫn hiện hữu. Chiếc thẻ đỏ của Cucurella là lần thứ 7 trong tổng số 9 lần The Blues bị đuổi người ở mùa giải 2025-2026. Hàng công vẫn phung phí những cơ hội mười mươi, trong khi hàng thủ dễ dàng bị xé toạc bởi những đường bóng dài trực diện.

Trong suốt thời gian làm trợ lý cho đội một sau đó, McFarlane chắc chắn đã quá quen thuộc với những vấn đề này.

McFarlane được giao trọng trách cứu vãn mùa giải bết bát của Chelsea.

Sẽ có những xáo trộn trong đội hình xuất phát?

Sau thảm bại 0-3 trước Brighton & Hove Albion vào đêm thứ Ba, trận đấu khép lại triều đại của mình, Rosenior đã giận dữ chỉ trích màn trình diễn "không thể chấp nhận được" của các học trò, đồng thời úp mở về một cuộc đại phẫu nhân sự cho trận bán kết gặp Leeds. "Vào Chủ nhật này, tôi sẽ chọn ra một đội hình chiến đấu với đúng tinh thần mà câu lạc bộ này đại diện," ông tuyên bố.

Tất nhiên, ông không còn cơ hội để làm điều đó. Và cũng rất khó để tưởng tượng McFarlane, một người có lẽ được lòng học trò nhưng lại thiếu hụt kinh nghiệm và uy quyền ở đội một còn hơn cả Rosenior, sẽ dám đưa ra những quyết định rúng động như gạch tên các ngôi sao trụ cột để tạo ra một lời răn đe. Đó sẽ là một canh bạc vô cùng rủi ro, đe dọa trực tiếp đến mối quan hệ vốn đang êm đẹp giữa ông và phòng thay đồ.

Vào tháng Giêng, McFarlane chủ yếu bám vào những sự lựa chọn an toàn và quen thuộc. Dù đội hình gặp Man City sứt mẻ nghiêm trọng do sự vắng mặt bất đắc dĩ của Cucurella, Robert Sanchez, Moises Caicedo và Wesley Fofana, đó vẫn là một Chelsea rất dễ nhận diện. Ngay khi Sanchez, Caicedo và Cucurella mãn hạn treo giò hoặc bình phục, họ lập tức được điền tên vào đội hình xuất phát trước Fulham.

Nước cờ táo bạo nhất của McFarlane có lẽ là việc xếp Delap đá chính tại Craven Cottage và cất chân sút số một mùa này, Joao Pedro, trên băng ghế dự bị. Đó mới chỉ là lần thứ tư tại Ngoại hạng Anh mùa này Delap được đá chính trong khi tiền đạo người Brazil bị gạt ra ngoài.

Thật khó để hình dung một Joao Pedro hoàn toàn khỏe mạnh lại không ra sân trước Leeds - nhưng nếu McFarlane có thể đánh thức bản năng sát thủ của Delap giống như những gì ông từng làm hồi tháng Giêng, khi hai trận gặp City và Fulham là những màn trình diễn hứa hẹn nhất của bản hợp đồng trị giá 30 triệu bảng từ Ipswich Town tính đến lúc này, đó sẽ là một cú hích khổng lồ cho chặng nước rút của mùa giải.

Thử thách đầu tiên của McFarlane là phải làm điều mà cả hai người tiền nhiệm đều bó tay: đánh bại Leeds.

Tháng cuối cùng của Maresca tại vị mở màn bằng một trận thua thảm hại 1-3 tại chảo lửa Elland Road. Trong khi đó, Chelsea dưới bàn tay Rosenior đã vứt đi lợi thế dẫn trước hai bàn một cách hoảng loạn, để rồi bị cầm hòa 2-2 ngay tại Stamford Bridge vào đầu tháng Hai.

Cả hai cú sảy chân đó đều bắt nguồn từ những sai lầm cơ bản nhất. Hồi tháng Mười Hai, các cầu thủ Chelsea tỏ ra hoàn toàn bất ngờ và choáng ngợp trước sức ép rực lửa của trận derby lâu đời này, dẫn đến những sai lầm cá nhân ngớ ngẩn nơi hàng thủ. Đến trận tái đấu vào tháng Hai, sau khi chơi thăng hoa trong 60 phút đầu, họ sụp đổ dây chuyền với tốc độ kinh hoàng ngay khi phải nhận một quả phạt đền, rồi để thủng lưới bàn gỡ hòa hỗn loạn chỉ sáu phút sau đó.

Và McFarlane đã làm được. Bàn duy nhất của Enzo Fernandez đã giúp Chelsea đánh bại đối thủ khó nhằn, qua đó giành vé vào chung kết FA Cup. Chiến tích này mở ra một lối thoát để Chelsea tránh khỏi viễn cảnh trắng tay mùa này.

Sự tập trung và cường độ thi đấu là hai thứ cực kỳ xa xỉ tại Chelsea lúc này. Sự tự tin dường như đã chạm đáy, và Rosenior đã không ngần ngại vạch trần điều đó sau trận thua Brighton: "Chelsea là biểu tượng của tinh thần chiến đấu, lòng quả cảm và sự quyết tâm, nhưng đêm nay chúng ta đã đánh mất tất cả những điều đó trên mọi phương diện".

Phát ngôn đó trái ngược hoàn toàn với những lời có cánh mà McFarlane dành cho các học trò sau trận hòa Man City trong màn ra mắt của ông: "Bị dẫn 1-0 tại Etihad, dưới trướng một huấn luyện viên tạm quyền, nhiều cầu thủ đổ bệnh ngay trước và trong ngày thi đấu, cùng với vô vàn những sự xáo trộn khác," ông nói. "Việc họ xốc lại tinh thần, tiếp thu chỉ đạo và thực thi nó trên sân đã nói lên rất nhiều về bản lĩnh của những con người tại câu lạc bộ này."

Thứ bản lĩnh quật cường đó đã hoàn toàn biến mất trong những tháng vừa qua. Và bài toán hóc búa nhất dành cho McFarlane, vượt lên trên mọi yếu tố kỹ chiến thuật, chính là làm sao để hồi sinh ngọn lửa đó.

Xem thêm

• Chelsea 1-0 Leeds: Lời chuộc lỗi của Enzo Fernandez
• Cục diện đua trụ hạng Ngoại hạng Anh
• Siêu phẩm của Nico Gonzalez đưa Man City vào chung kết Cup FA